Fundacja po DRUGIE dzięki współpracy z Polskim Stowarzyszeniem Edukacji Prawnej bierze udział w międzynarodowym projekcie Daphne III dotyczącym zwalczania przemocy wśród dziewcząt. Fundacja wzięła udział w wizycie studyjnej w Walii, gdzie miała okazję zapoznać się z metodami pracy z młodzieżą.

Wizyta została zorganizowana przez Youth Offending Service w Swansea.

Youth Offending Service (YOS)

  • działa od 2000 roku
  • ma charakter agencji, w ramach której współpracują przedstawiciele szeregu służb (pomoc społeczna, wydziały edukacji i zdrowia, służby kuratorskie, policja)
  • podstawowym celem agencji jest zapobieganie przestępczości nieletnich oraz wspieranie nieletnich popełniających przestępstwa i nieletnich niedostosowanych społecznie
  • najważniejsze zadania YOS to: profilaktyka, ocena ryzyka, tworzenie programów oddziaływań, współudział w wykonywanych przez policję sankcjach oraz udział w wykonywaniu kar izolacyjnych.

W ramach wizyty strona polska zapoznała się z:

  • rozwiązaniami systemowymi w Walii dotyczącymi postępowania w sprawach nieletnich;
  • odwiedziła placówki, które można porównać do polskich zakładów poprawczych, świetlic socjoterapeutycznych, mieszkań chronionych.

Odbył się szereg paneli prezentujących doświadczenia gospodarzy oraz ich metody pracy z nieletnimi i rozmów umożliwiających wymianę dobrych praktyk.

Reprezentanci strony polskiej spotkali się z pracownikami YOS zajmującymi się pracą z nieletnimi na różnych szczeblach od prewencji poprzez działania skierowane do tych grup młodzieży, które mają już na swoim koncie działania przestępcze.

Odbyło się również spotkanie z przedstawicielami Policji działającymi w ramach niedawno powstałego w Swansea „The Bureau” kierującego swoją ofertę do młodzieży popełniającej czyny karalne o niskiej szkodliwości społecznej. Funkcjonariusze podkreślali profilaktyczny wymiar swojej pracy.

Została również zorganizowana wizyta do centrum młodzieżowego, które można porównać do polskiej świetlicy socjoterapeutycznej. W centrum młodzież nabywa nowe umiejętności i ma możliwość konstruktywnego zagospodarowania czasu wolnego.

Przedstawiciele polskiej strony odwiedzili ponadto zakład poprawczy (secure accomodation, Hillside). Mieli możliwość zapoznania się z podejmowanymi wobec nieletnich działaniami i zasadami funkcjonowania placówki.

Krótka informacja o doświadczeniach i obserwacjach:

Walijski i brytyjski system zapobiegania zachowaniom dewiacyjnym i przestępczości młodzieży opiera się przede wszystkim na działaniach prewencyjnych – zapobieganie i wczesna interwencja. Lokalną jednostką odpowiedzialną za prowadzenie tych działań jest właśnie Youth Offending Service (YOS).

Funkcjonowanie YOS wiąże się z reformą systemu brytyjskiego/walijskiego dotyczącego postępowania w sprawach nieletnich, której głównym celem było zmniejszenie ryzyka występowania przestępczości poprzez działania prewencyjne i budowanie zintegrowanego systemu wsparcia.

System postępowania w sprawach nieletnich opiera się przede wszystkim na zasadach sprawiedliwości naprawczej i koncentruje się wokół pracy środowiskowej. Zaangażowane w pracę z nieletnim służby mają przeciwdziałać wchodzeniu młodzieży na drogę sądową i zapobiegać stosowaniu kar izolacyjnych. Twórcy systemu odwołują się do zasad zapisanych w Konwencji o Prawach Dziecka, które głoszą, iż nadrzędną formą pracy z nieletnimi winno być zapobieganie popełnianiu przez nich przestępstw, a dopiero w dalszej kolejności ich karanie.

Wizyta pozwoliła na zapoznanie się z funkcjonowaniem systemu brytyjskiego/walijskiego i umożliwiła porównanie rozwiązań stosowanych w Swansea z polskimi.

Mając na uwadze cenne doświadczenia wyniesione z wizyty należy podkreślić następujące cechy charakterystyczne dla walijskiego systemu:

  • podmiotowe traktowanie jednostek poddawanych procesom wychowawczym i resocjalizacyjnym – praca z nieletnimi opiera się na ich dobrej woli i ich własnej ocenie sytuacji, pracownicy zaangażowani w działanie z nieletnimi koncentrują się na potrzebach i trudnościach grupy starając się niwelować braki i trudności;
  • praca odbywa się w systemie jeden na jeden, możliwe są zindywidualizowane oddziaływania;
  • nieletni, którzy wchodzą z konflikt z prawem ( z wykluczeniem poważnych przestępstw na tle agresywnym) nie trafiają automatycznie przed oblicze sądu, służby zajmujące się pracą i wspieraniem nieletnich podejmują działania umożliwiające „trzymanie” nieletnich z daleka od machiny sprawiedliwości – takie podejście otwiera drogę do zmiany stylu życia nieletniego;
  • rozbudowany system sprawiedliwości naprawczej;
  • kierowanie nieletnich pod opiekę instytucji jest ostatecznością – praca z nimi koncentruje się głównie na pracy środowiskowej.

 [nggallery id=37]

Wizyta w Walii odbyła się w ramach programu Daphne III, który w Polsce realizowany jest przez Polskie Stowarzyszenie Edukacji Prawnej.